Zoals bloemkool en broccoli is ook de artisjok een bloemknop. Maar hier gaat het om de onvolledig geopende knop van een distelachtige plant. De artisjok is waarschijnlijk een kweekvorm van de kardoen, eveneens een distelachtige plant met eetbare stengels. Er bestaan ook verschillende variëteiten in de artisjokken maar vooral groene en paarse soorten worden aangetroffen.
In het voorjaar komen de kleine paarse, die als ze zeer jong zijn volledig met steel en bloemblaadjes kunnen gegeten worden. Later in het seizoen vinden we de grote groene artisjok op de markt (Bretonse). De oude rassen hebben nog stekels op de stelen en bladeren, de nieuw gekweekte rassen hebben dit niet meer. Van de grote artisjokken eet men alleen de bodem en de buitenste schutbladeren.
De artisjok was lang alleen voedsel voor de edelen, nu is ze algemeen ingeburgerd. De planten kunnen alleen gekweekt worden op plaatsen met een zeer zacht klimaat. zoals de zeekusten van Bretagne, Italië, Spanje, Noord-Afrika, enz...
Artisjokken moeten op de snijvlakken onmiddellijk ingewreven worden met citroensap omdat ze anders donker verkleuren. Verder worden ze omzeggens altijd gekookt in ruim veel water. Als de blaadjes gemakkelijk loskomen als men er eentje probeert uit te trekken, zijn ze gaar. Laten afkoelen in het kookwater en nadien omgekeerd laten uitdruipen.
Vanwege de gunstige werking op lever, maag en gal, hebben artisjokken een zeer 'gezonde' reputatie. Ze bevorderen de spijsvertering, hebben een ontgiftende werking en zouden het cholesterolgehalte doen verlagen. De licht bittere smaak van artisjokken is te danken aan de bitterstof cynarine in de wortels en de bladeren. Deze stof vormt ook de basis voor Cynar een bitter aperitief van artisjokextract, kruiden en alcohol.
Bij artisjokken drinkt men water. Dezelfde cynarine zou de smaak van wijn ongunstig beïnvloeden maar zou aan water een aangename smaak verlenen.
Proberen maar !
Met dank aan Fons Nicolay voor de achtergrondinformatie.
Nog meer info is te vinden bij Genieten van Vers en bij De Wassende Maan